BlogCooperation.be » Jan Corluy

Het is weer regenseizoen!

Jan — Wed, 25 Mar 2009 07:19:06 +0000

.. en gelukkig blijken de regens dit jaar minder heftig dan in het vorige jaar. In een vorige post beloofde ik wat meer info over de gevolgen van het vorige regenseizoen. Daarom hier een klein overzichtje:

De autopista die ten zuiden van San Ignacio en Jaén passeert, verbindt van Chiclayo tot Tarapoto, de kust met de jungle over het Andes-gebergte heen. Deze autopista is voor het Noord-Oosten van Peru (“El Nororiente”) zowat de navelstreng waarlangs quasi alle transport van goederen en personen met de dichter bevolkte en meer geïndustrialiseerde kust verloopt. Door de regens werd deze weg echter op verschillende plaatsen gedurende weken doorgeknipt, met als gevolgen:

Duizenden mensen kwamen gedurende drie dagen vast te zitten tussen gezwollen rivieren in quasi onbewoonde gebieden, zonder onderdak of eten en ironisch genoeg ook zonder (drink)water.

Klik de link voor een filmpje van reddingsacties:

http://www.youtube.com/watch?v=6FTtPG9Xkcg

Niet alleen het transport van passagiers, maar ook van goederen kwam strop te zitten. Zo ontmoette ik een landbouwer die heel zijn oogst granadilla per vrachtwagen naar Lima had gestuurd voor de verkoop. Die vracht was ook vast komen te zitten en de lading beginnen rotten. Het inkomen van een hele oogst was in enkele ogenblikken verloren. Een persoonlijke economische ramp die waarschijnlijk meer mensen overkomen is.

Omgekeerd viel ook de aanvoer van goederen vanaf de kust stil. Aangezien in San Ignacio koffie in quasi monocultuur wordt verbouwd -naast wat bananen, granadilla, suikerriet, rijst, vee- worden de meeste voedingswaren vanaf de kust aangevoerd. Toen die aanvoer stopviel verdrie – of verviervoudigden de prijzen en zaten we hier plots met Europese prijzen voor de laatste voedingswaren die hun versheidsdatum ver voorbij waren.

Ten zuiden van Jaén, het dichstbijzijnde stadje, veranderde een rivier onder invloed van de hevige regens van bedding en verdween de helft van het dorpje Chamaya in de rivier. Op de foto zie je nog de helft van de kerk overeindstaan. De rest van de kerk, een dertigtal huizen en een heel voetbalveld gingen het water in…

Filmpje over Chamaya:

http://www.youtube.com/watch?v=9c31iMZacAM

Ook San Ignacio bleef niet gespaard; Vele huizen hier zijn opgetrokken uit gedroogde leemblokken (=adobes) met daarboven een dak van aluminium golfplaten. Een aantal huizen begaven het onder de aanhoudende regen. Hun bewoners vonden noodgedwongen onderdak bij familie, ofwel in tenten op straat. Sommigen hebben meer dan een half jaar in die tenten geleefd en een aantal mensen leeft nog altijd in “tijdelijke” barakjes.

Verder sleurde een bergbeekje dat doorheen San Ignacio loopt de weg waaronder het ondertunneld was volledig mee. Waar ooit een straat was ontstond een enorm gat, en de nabij gelegen huizen dreigden mee de dieperik in te gaan.

Ook veroorzaakt de regen door aardverschuivingen e.d. problemen voor de water- en elektriciteitsvoorziening. De situatie werd penibel toen San Ignacio meer dan een week zonder leidingwater kwam te zitten. Na deze problemen verbond het Pro-SNTN programma er zich met de gemeente prompt toe een duurzame watervoorziening voor San Ignacio te voorzien. Pannes in bv. de elektriciteisvoorziening hoeven niet echter altijd volledig negatief te zijn: Toen we hier een drietal dagen zonder stroom zaten was het een ware verademing een aantal keren te kunnen eten zonder Cumbia (de lokale populaire muziek) tegen 100 dB rond je kop. En ja, op het einde raakten ook de batterijen van de GSM’s uitgeput waardoor de hemelse stilte totaal werd (afgezien dan van de honden, ezels, katten, hanen,… waarvoor de uit-knop vooralsnog nog niet is uitgevonden ).

En natuurlijk waren er ook nog de continu onderbroken wegen, de honderden hectares landbouwgrond die met teelt en al verloren gingen, de gigantische erosie,…

In België zou je bij al deze problemen stevige actie van de overheid verwachten, eisen van slachtoffers tot schadevergoedingen, protest als er niks gebeurt,… Hier in Peru is dat anders; enerzijds omdat er niet veel geld is, en het sowieso moeilijk is alle problemen te voorkomen, anderzijds omdat de politici in Lima niet altijd enorm veel interesse hebben voor wat er zich in “de provincie” (= de rest van Peru buiten Lima) afspeelt. De mensen hier in de uithoeken van het land verwachten dan ook zeer weinig hulp van hun overheid. Je kan je inbeelden dat je het hier dan ook aan vele mensen moeilijk uitgelegd krijgt waarom een vreemd land, België in deze, wél met een samenwerkingsprogramma met een budget van miljoenen euro’s afkomt om de levenskwaliteit in de zone te verbeteren. En ja, dat gegeven stuit ondanks je uitleg ook zeker op achterdocht…

Ondertussen is het nu momenteel dus sinds enkele maanden opnieuw regenseizoen. Gelukkig lijken de regens dit jaar het wat rustiger aan te doen dan vorig jaar. Buiten af en toe een helling die naar beneden komt, zijn de meeste wegen momenteel bijna continu bereidbaar. Occasioneel moet er nog wel eens een weggespoelde weg gepasseerd worden:

En als het erg geregend heeft, wordt ook het passeren van bergstroompjes die veranderen in heuse rivieren wat ingewikkelder:

Maar verder mogen we dit jaar niet klagen wat de regens betreft!

Jan Corluy on BTC website

Monica Quintens — Thu, 29 May 2008 09:55:44 +0000

Un article est apparu sur le site web de la CTB Amérique Latine sur le travail de Jan Corluy, volontaire au Pérou.
Envie de savoir plus ce que Jan fait là-bas, en español? Lisez-l’article.

Op de website van BTC Latijns Amerika is een artikel verschenen over het werk van Jan Corluy, vrijwilliger in Peru.
Zin om te ontdekken wat Jan daar allemaal uitspookt, in het Spaans weliswaar? Lees het artikel.

Het is regenseizoen!

Jan — Fri, 11 Apr 2008 02:40:00 +0000

… en dat zullen we geweten hebben! In Cuba betekende het regenseizoen: Heel de dag een moordende zon, dan ergens tussen 2 en 3 uur ’s namiddags gedurende een uur een gigantische hoeveelheid water over je kop, en even plots als de regen kwam verdween hij weer, waarna de zon weer onvermoeibaar begon te branden. Hier in San Ignacio, Peru, heeft het weer tijdens het regenseizoen meer weg van een warme Belgische zomer: wisselvallig, af en toe bewolkt, af en toe buien, af en toe zon, redelijke temperaturen vanwege de ligging op 1300 m hoogte. Het grootste verschil is dat het –vooral ’s nachts- uren aan een stuk zonder ophouden vrij stevig kan regenen.

San Ignacio ligt op een helling en het centrum bestaat uit een vijftal parallele hoofdstraten met dwarsstraten, allemaal verhard. Die veranderen dan steevast in kolkende rivieren die alles meenemen wat niet stevig vastzit. Een handige schoonmaakmethode gezien de “ik gooi mijn afval waar ik er zin in heb”-cultuur hier vrij stevig verankerd is, ware het niet dat er ook een enorme hoeveelheid modder van de omliggende chacra’s (akkers) en heuvelflanken mee naar beneden komt. De overige straten, zoals de mijne, zijn onverhard. Dit heeft als nadeel dat m’n straat bij elke zware regen verandert in één grote modderstroom waarna er ’s morgens zo’n 10 – 15 cm modder voor m’n deur ligt. Het voordeel is dat het uitzicht van de straat elke dag verandert en dat je creativiteit om weer niet volledig onder de modder op je werk aan te komen van ’s ochtendsvroeg af gestimuleerd wordt. Verder werkt het de sociale integratie in de hand als die modderstroom tot 2x toe ’s nachts je huis binnendringt en de buren komen helpen om alle spullen op tafels, stoelen, kast,… te leggen, waarna de electriciteit uitvalt en je samen bij kaars- en zaklamplicht de modder weer naar buiten werkt. Na de ergste stortbui werd door de MEPSI (= Municipalidad Ecológica de la Provincia de San Ignacio, de provinciale overheid) de straat geruimd en iets hogerop een kanaal gegraven om de regen af te leiden. Twee regenbuien later was het alsof er nooit iets gebeurd was. Dat lokte bij mijn huisbaas – politiek zowat de belangrijkste man in San Ignacio- volgende ironische opmerking uit: “En de politiekers? Wat doen die voor ons de kleine man in de straat?? Niks!! Náááááda!!”

Ondertussen is de weg naar de kust (Chiclayo) door de Andes al meer dan een week versperd, en er is dus geen verkeer mogelijk, naar Lima bijvoorbeeld (tenzij via het kleine vliegtuigje dat tegenwoordig tussen Jaén en Chiclayo vliegt, of als je naar Tarapoto reist en daar het vliegtuig neemt, maar de weg daarheen is momenteel blijkbaar ook versperd). Het betekent ook dat er ondertussen geen kip of groenten meer worden aangevoerd vanaf de kust, de voorraden raken hier op en de prijzen stijgen… Er worden hier normaal gigantische hoeveelheden kip geconsumeerd, maar momenteel wordt in bepaalde restaurants de kip van de kaart geschrapt (figuurlijk dan, want meestal is de helft van wat er hier op de kaart staat in werkelijkheid slechts af en toe te krijgen). Enkele restaurants sluiten zelfs hun deuren vanwege de schaarste en de te hoge prijzen. De wegen zijn hier momenteel ook gigantische modderpoelen en als je ergens naartoe reist, weet je nooit of je wel aan gaat komen, en als je aankomt weet je niet of je weer terug raakt (foto modderweg).

Zo ging ik vorige zaterdag naar Jaén om mijn moto te laten repareren. De moto ging tegen 15-16u volledig gerepareerd zijn, tijd genoeg om juist nog voor het donker in San Ignacio aan te komen. In werkelijkheid was de moto natuurlijk pas tegen 19u klaar. Zo tussen 18u30 en 19u valt hier vrij plots de nacht, maar toch besloten om de onverlichte weg (ca. 105km, 3 uur) naar San Ignacio aan te vatten omdat ik de volgende dag ’s morgensvroeg les moest geven over het gebruik van de GPS aan veldwerkers van het programma. Ondertussen was het in de provincie San Ignacio blijkbaar enorm hard beginnen regenen en na zo’n 55 km stootten we op een riviertje dat normaal zo goed als droog staat –de weg passeert er gewoon door een verharde betonnen bedding- maar nu door de regen zo sterk was gezwollen dat er geen doorkomen meer aan was. Langs beide zijden stonden zo’n tiental auto’s, combi’s en moto’s te wachten tot het water weer zou zakken om verder te kunnen reizen (foto Quebrada). Na een uurtje wachten raakte met grote moeite, ondersteund door een zestal man en af en toe meegesleurd door de stroom, een moto aan de andere kant. Iemand uit San Ignacio die me herkende stelde me daarop voor om over te steken en samen de reis verder te zetten. Dat hield echter een aantal risico’s in: de 60km weg vanaf die quebrada is niet verlicht, niet geasfalteerd en in enorm slechte staat. Wegens de regen was het goed mogelijk dat er verderop nog meer riviertjes of aardverschuivingen de weg zouden versperren, er zijn de rotsblokken die af en toe naar beneden komen en in het donker gevaarlijke obstakels vormen, en verder rij je door een compleet afgelegen gebied waar af en toe blijkbaar nachtelijke overvallen plaatsvinden. Tel daar de vermoeidheid bij op van ’s nachts door een modderpoel te rijden en het besluit om terug te keren over de perfect geasfalteerde baan naar Jaén was vrij snel genomen. De Peruanen echter blijven in zo’n geval desnoods heel de nacht ter plekke wachten. De kost om terug te keren en te overnachten is te groot: 10 dollar aan benzine voor niks verspild, een overnachting van rond de 5 dollar en dan nog ontbijt betalen is samen veel geld…

De volgende dag betekende: 50 km asfalt en daarna 60 km één langgerekte modderpoel. Op bepaalde plaatsen waren inderdaad rotsblokken naar beneden gekomen. Volledig onder de modder kwamen we aan na een reis die dubbel zo lang duurde als normaal. De San Ignacino die toch was overgestoken had heel de nacht in het donker door regen en modder en was doorweekt rond 3 u ’s morgens aangekomen.

Enfin, ik rij nooit meer door het donker terug naar San Ignacio. De gevolgen van de regen voor de regio en bevolking zijn echter erger dan deze anecdote laat vermoeden; later meer hierover…