De zikte zit in het land. De Burundees kucht en puft er wat op los. ’t Is de tijd van het jaar verzekerde me iemand die het weten kan, gezien zijn expertise op vlak van kuchen en puffen. Nu ja voor een muzungu is deze tijd van het jaar best wel aangenaam te noemen: geen drukkende hitte, niet te veel rondvliegend ongedierte dat je absoluut steken wil, noch een gevoel van laffe klamheid die je met momenten om het lijf slaat. Voor een murundi echter is het koud.
Nu soit, het waren virussen in de jungle des Burundese ministeries die me deze week bezighielden. Virussen zijn hier niet alleen een plaag, maar ook alomtegenwoordig. Geen PC is onbesmet, elke usb-stick is een broeihaard waar menig malware welig tiert. Omdat ik het beu was telkens weer alles te moeten scannen, ben ik overgegaan tot keiharde actie. Na enig speurwerk en wat trail-and-errorren, kon de verantwoordelijke worm geïdentificeerd worden. Nu heb ik een mooi programmaatje op mijn usb-stick gezet, klaar om de ministeries hier te ontwormen.
Vandaag werd me de noodzaak van een goed draaiend informaticasysteem nogmaals duidelijk. Een vermeende kippendief die ergens in de provincie gearresteerd wordt, stopt men tijdens het vooronderzoek in het cachot. Omdat er geen gedecentraliseerde databank bestaat, moet de politiebeambte een verzoek om inzage te krijgen in het mogelijke criminele verleden van de gecachotteerde naar Bujumbura sturen – duurt laten we zeggen drie dagen eer het verzoek in Bujumbura aankomt. Doe hierbij nog een dag of twee eer die brief bij de juiste persoon geraakt. Daarna moet die gaan zoeken in de archieven, dit zijn zo van die grote ijzeren kasten vol met handgeschreven documenten geklasseerd volgens een bepaald systeem. Gemiddelde duur van zo’n onderzoek: 30 dagen. Ondertussen komt men in de provincie te weten dat de vermeende kippendief niets te maken had met de diefstal, maar hij dient te blijven waar hij is – in ’t gevang – tot het vooronderzoek afgelopen is. Nadat men in Bujumbura vaststelde dat er geen crimineel verleden te linken valt met de man die vastzit in de provincie, stuurt men dit nieuws naar de gindse politiepost – duur: weer zo’n drie dagen. Uiteindelijk mag de man terug van zijn vrijheid genieten na een dikke maand cachot.
Met een gedecentraliseerde databank – genre waarmee men in België onderzoekt of je niet bekend staat als een zedenschender – kan dit onderzoek beperkt worden tot enkele uren. Het voorlopig langst bekende record voor vermeende kippendiefstal hier in Burundi staat op zes maanden; zes maanden lokaal cachot – ik kan u verzekeren – ze mogen alles met mij doen, maar niet zes maanden wegsteken in de provinciale bak.
Dat was het weer voor vandaag, straks naar de Archipel.